Taksitli satış: taksit tablosu ve vade farkı rehberi

Taksit seçeneğini ürün sayfasında göstermek, "aylık ne kadar öderim?" sorusunu satın alma kararından önce yanıtlar. Öte yandan taksit, vade farkı ve fiyat gösterimi konusunda mağaza sahibine bazı yükümlülükler getirir.

Bu yazıda kartla taksitin nasıl çalıştığını, vade farkı ve komisyon konusundaki yasal çerçeveyi, taksit tablosunun ürün sayfasında nasıl gösterileceğini ve Sepetya ile iyzico ya da PayTR üzerinden hangi ayarların yapıldığını anlatıyoruz.

Kartla taksit nasıl çalışır?

Müşteri taksiti kartının bankasıyla yapar; siz ödemeyi sağlayıcı üzerinden tahsil edersiniz. Hangi kartta kaç taksit yapılabildiği kartın bankasına ve kart programına göre değişir, bu yüzden taksit seçeneklerini sağlayıcının taksit servisi belirler. Kredi kartlarıyla yapılacak mal ve hizmet alımlarındaki taksitlendirme sürelerini ise Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu belirler (Banka Kartları ve Kredi Kartları Hakkında Yönetmelik m.26/7). Üst sınır değişebileceği için kendi taksit sayınızı vaat etmek yerine sağlayıcının döndürdüğü seçenekleri esas alın.

Bu yazı kartla taksiti anlatır. Bedeli sizin kısım kısım tahsil etmeniz (örneğin senet ya da havale planıyla) ise 6502 sayılı Kanun'un taksitle satış hükümleri (m.17 ve devamı) gündeme gelir; bu model yazının kapsamı dışındadır, uygulamadan önce hukuk danışmanına sorun.

Vade farkı ve komisyon: kim öder?

Sağlayıcılar taksit sayısına göre farklı komisyon uygulayabilir. Bu maliyeti iki şekilde yönetebilirsiniz:

Model	Müşterinin ödediği	Maliyeti kim taşır?
Peşin fiyatına taksit	Tek çekim fiyatının taksitlere bölünmüş hâli	Mağaza (komisyonu siz üstlenirsiniz)
Vade farkı müşteriye yansır	Tek çekim fiyatı artı vade farkı	Müşteri

Vade farkı müşteriye yansıyorsa taksitli toplam, tek çekim fiyatından yüksektir: toplam = tutar × (100 + oran) / 100, taksit tutarı = toplam / taksit sayısı. Yalnızca hesabı göstermek için varsayımsal bir oran verelim: yüzde 10 oranla 1.000 TL'lik bir sepet 1.100 TL'ye çıkar, beş taksitte taksit tutarı 220 TL olur.

Bu noktada 5464 sayılı Kanun m.17 önemlidir: üye işyerleri, kart hamilinden kartın kullanılması dolayısıyla komisyon veya benzeri bir isim altında ilave bir ödemede bulunmasını isteyemez. Aykırı davranılırsa üye işyeri anlaşması yapan kuruluş üye işyeri sözleşmesini feshetmek zorundadır ve bir yıl süreyle yeni sözleşme yapılamaz; ayrıca m.40 uyarınca üye işyerinin işlerini fiilen yöneten görevliler için bin güne kadar adli para cezası öngörülmüştür. Kanun metni "vade farkı" ifadesini anmaz. Taksit komisyonunun müşteriye yansıtılmasının bu yasağın kapsamına girip girmediğini somut uygulamanıza göre bir hukuk danışmanıyla değerlendirin. Komisyonu mağaza üstlendiğinde müşteriden ilave ödeme istenmediği için bu soru gündeme gelmez.

Taksit tablosu ürün sayfasında nasıl gösterilir?

Ödeme Ayarları'ndaki ödeme sayfası ayarlarında "Ürün sayfasında taksit tablosu göster" seçeneği bulunur ve varsayılan olarak açıktır. Tablo, taksit sorgulayabilen bir kart ödeme eklentisi (iyzico ya da PayTR) etkinse görünür; tutarlar ödeme sağlayıcısından alınır ve yalnızca TRY fiyatlarda gösterilir.

Ürün sayfasında "Taksit seçenekleri" başlıklı açılır bir bölüm yer alır. Ziyaretçi bölümü açtığında tablo yüklenir; böylece sağlayıcı her sayfa görüntülemesinde sorgulanmaz ve sağlayıcıdan yanıt gelmezse ürün sayfası bundan etkilenmez. Tablo kart programı ve banka bazında üç sütun gösterir: taksit sayısı, taksit tutarı ve toplam. Vade farkı içeren toplamların yanında yıldız işareti bulunur ve tablonun altındaki not, kesin tutarın ödeme adımında müşterinin kartına göre gösterileceğini söyler.

Taksit tutarı veren bir ürün sayfası ya da kampanya metni, reklam sayılabileceğinden Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği m.13'e tabidir: fiyat tüm vergiler dahil toplam satış fiyatı olmalıdır (m.13/2) ve taksit tutarlarının verildiği yerde malın toplam fiyatı ve taksit sayısı, taksit tutarıyla birlikte ve okunabilir büyüklükte gösterilmelidir (m.13/7). Bu yüzden afiş, duyuru çubuğu ya da sosyal medya metinlerinizde "ayda şu kadar" yazarken toplam fiyatı ve taksit sayısını aynı yerde, okunabilir punto ile yazın. Tablonun yazı boyutunu özel kodla küçültmeyin.

Ödeme adımında taksit seçimi

Müşteri kart bilgilerini sağlayıcının güvenli sayfasında girer. Ondan önce ödeme adımında kartının ilk 8 hanesini yazıp "Taksitleri göster" der; bu hane yalnızca kart markasını ve taksit seçeneklerini kontrol etmek için kullanılır ve saklanmaz. Seçenekler "3 taksit × tutar" biçiminde listelenir, vade farkı içerenler "vade farkı dahil" notuyla işaretlenir. Bazı kartlarda, örneğin banka kartlarında taksit yapılamaz; müşteri "Bu kartla taksit yapılamıyor; ödeme tek çekim alınır" mesajını görür. Seçilen taksit sayısı siparişin ödeme bilgisinde görünür.

Eklenti ayarları

• iyzico: "İzin verilen taksitler" alanına virgülle taksit sayıları yazılır (1-12; 1 tek çekimdir). Boş bırakırsanız iyzico hesabınızda karta tanımlı tüm taksitler gösterilir. Ürün sayfasındaki tablo ve ödeme adımı yalnızca izin verilenleri listeler. Tutarlar iyzico'nun taksit servisinden gelir.
• PayTR: "Taksit kapalı", "En fazla taksit" (0: sınır yok, aksi hâlde 2-12) ve "Taksit vade farkını kim öder" ayarları bulunur. Eklenti, tabloyu PayTR'nin kart programı oranlarından ve bu ayardan hesaplar. Ayar PayTR panelinizdeki taksit ayarıyla aynı olmalıdır; kesin tutar PayTR ödeme formunda gösterilir.
• Stripe: Stripe eklentisi taksit sunmaz.

Sık sorulan sorular

Taksit tablosunu kapatabilir miyim?

Evet. "Ürün sayfasında taksit tablosu göster" seçeneğini kapatırsanız ürün sayfasında tablo görünmez. Ödeme adımındaki taksit seçimi bundan etkilenmez; onu kart eklentisinin kendi ayarları belirler.

Tablodaki tutar neden ödeme adımındakinden farklı çıkabilir?

Ürün sayfasındaki tablo ürünün güncel satış fiyatı üzerinden hesaplanır. Ödeme adımındaki seçenekler ise sepetin ödenecek toplamı üzerinden, kargo ve sepet kampanyaları dahil hesaplanır. Bu yüzden iki tutar birebir aynı olmayabilir; tablonun altındaki not da kesin tutarın ödeme adımında kartınıza göre gösterileceğini söyler.

Banka kartıyla ya da yabancı kartla taksit yapılabilir mi?

Bu, kartın bankasına ve sağlayıcının yanıtına bağlıdır. PayTR eklentisi banka kartlarını, kurumsal kartları ve kart programı belli olmayan kartları tek çekimde bırakır. Sağlayıcıda tanımlı olmayan bir kart numarası (örneğin yabancı bir kart) için de müşteri tek çekimle ödeyebilir. iyzico'da seçenekleri iyzico'nun taksit servisi belirler. Sağlayıcı bir tutar için taksit sunmuyorsa ürün sayfası "Bu ürün için taksit seçeneği yok." yazar.

İade ve iptal

Taksitli ödenen bir siparişin iadesi de ödeme aracına uygun biçimde, masrafsız ve tek seferde yapılır; kartlı ödemelerde kart çıkaran kuruluş iade tutarını kart hamilinin kullanılabilir limitine tek seferde ekler (Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği m.12). Müşteriden vade farkı tahsil ettiyseniz iade tutarının bunu kapsayıp kapsamadığını sağlayıcınız ve hukuk danışmanınızla önceden netleştirin. İade sürecinin ayrıntısı için cayma hakkı ve iade rehberine bakın.

Sık yapılan hatalar

1. Toplam fiyatı yazmadan taksit tutarını öne çıkarmak. Taksit tutarı verilen her yerde toplam fiyat ve taksit sayısı da olmalıdır.
2. Kart yönteminde ek ücret tanımlamak. 5464 sayılı Kanun m.17 kart kullanımı nedeniyle ilave ödeme istenmesini yasaklar.
3. PayTR'de vade farkı ayarını panelle eşleştirmemek. Tablo ile PayTR'nin gerçek hesabı birbirinden sapar.
4. Taksit sayısını sağlayıcıdan bağımsız vaat etmek. Kartın bankası izin vermezse müşteri tek çekim görür.
5. Yabancı para birimli siparişte taksit beklemek. Taksit tablosu ve taksit seçimi yalnızca TRY siparişlerde çalışır.
6. Sağlayıcı sözleşmesini okumamak. Taksit komisyonları ve aktarım süresi sözleşmede yazılıdır.

Taksitli satış kontrol listesi

• Taksit komisyonlarını sağlayıcıdan yazılı aldım ve peşin fiyatına taksit mi, vade farkı mı kullanacağıma karar verdim.
• Vade farkı uygulayacaksam bunun 5464 sayılı Kanun m.17 bakımından değerlendirmesini hukuk danışmanıma yaptırdım.
• Kart yöntemlerinde "Ek ücret" tanımlı değil.
• "Ürün sayfasında taksit tablosu göster" ayarını kontrol ettim; tablo TRY fiyatlarda görünüyor.
• iyzico'da izin verilen taksitleri, PayTR'de en fazla taksiti ve vade farkı ayarını sağlayıcı paneliyle eşleştirdim.
• Test siparişinde ödeme adımında taksit seçeneklerini denedim.
• Reklam ve duyuru metinlerinde taksit tutarının yanında toplam fiyat ve taksit sayısı da yazılı.
• İade sürecinin taksitli siparişlerde de tek seferde yapıldığını biliyorum.

Sonraki adım

Sağlayıcı seçerken taksit ve komisyon sorularını sanal POS rehberinde bulabilirsiniz.

Taksit tablosunun ürün sayfanızda nasıl göründüğünü denemek isterseniz hesabınızı oluşturun; ödeme eklentisini test modunda bağlayıp bir ürün sayfasında ve ödeme adımında taksit akışını kendiniz görebilirsiniz.

Bu yazı hukuki/mali danışmanlık değildir.